Geografski položaj

Opština Ugljevik se nalazi u sjeveroistočnom dijelu Republike Srpske, na istočnim padinama planine Majevice prema Semberiji. Gradski dio Ugljevika, gdje je i administrativni centar, smješten je na dvadesetom kilometru regionalnog puta Bijeljina - Tuzla.

Veći dio opštine ima karakteristiku planinskog kraja. Južni i zapadni dio smješten je na padinama planine Majevice, a sjeverni i istočni dio je nizijski, prema ravnoj Semberiji. Površina opštine od 164 kilometra kvadratna omeđena je na istoku i sjeveru sa opštinom Bijeljina, na zapadu sa Loparama, dok su joj južni susjedi opštine Zvornik i Teočak.

Visinski interval obuhvata od 142 do 625 m nadmorske visine. Opština ima dosta dobro razvijenu riječnu mrežu . To su uglavnom manji vodotoci čija se izvorišta nalaze u brdskom području . Najveća rijeka koja protiče kroz Opštinu je Janja (Modran) koja u području Opštine prima nekoliko vodotoka od kojih je najveći Mezgrajica.

Stanovništvo
Prema poslednjim procjenama, na području opštine živi oko 17 hiljada stanovnika, od čega u urbaniom dijelu 4 750 ljudi. Oko 75 odsto stanovništva živi u selima.

Nacionalna struktra
Nacionalna struktura nekada
Do izbijanja rata u Bosni i Hercegovini, u Ugljeviku je živjeo 25 641 stanovnik, od čega je Srba bilo 14 401 (56,20%), muslimana 10 402 (40,60 %). Ostalih 3,2 % sačinjavali su Hrvati i oni koji su se na poslednjem popisu izjasnili kao Jugosloveni i ostali.

Nacionalna struktura sada
Potpisivanjem Mirovnog sporazuma u Dejtonu i završetkom rata u BiH, predratno ugljevičko mjesto Teočak, naseljeno isključivo Bošnjacima, teritorijalno je pripalo Federaciji BiH.
Tako je, osim što je smanjena površina opštine Ugljevik, smanjen je broj i promijenjena nacionalna struktura stanovništva ove opštine.
Prema poslednjim procjenama, u opštini Ugljevik živi 15 700 Srba (92,40 %), 1 228 Bošnjaka (7,2 %), 10 Hrvata (0,1 %) i 58 ostalih (0,3 %) stanovnika.

Školstvo
Na području Opštine Ugljevik postoji jedna srednja i tri osnovne škole sa jedanaest područnih škola.
Prema upisu u Školsku 2006/07. godinu, srednju školu pohađa 710, a osnovnu ukupno 1740 đaka.

Ugljevik kroz istoriju
Više arheoloških lokaliteta ukazuju da je prostor Ugljevika bio nastanjen i u dalekoj prošlosti.
Srednjovjekovni nadgrobni kameni spomenici (stećci) na pet lokacija, rimska utvrđenja u selima Tutnjevac i Mezgraja (Jablan grad), te lokalitet na brdu Baljak u Bogutovom selu, gdje je nađen starogrči novčić, potvrđuju da je područje današnjeg Ugljevika bilo nastanjeno u dalekoj prošlosti.
Cio srednji vijek u ovom kraju obilježen je stalnom promjenom vlasti. Smjenjivali su se ugarski kraljevi, srpski despoti i bosanski vladari.
Naziv Ugljevik prvi put se u pisanim dokumentima pominje u turskom popisu 1533. godine. Ime je dobio po površinskom uglju, čija je organizovana proizvodnja počela tek 1899. godine, pod vladavinom Austrougarske monarhije.
Do izbijanja Drugog svjetskog rata, centar opštine bio je u selu Zabrđe, kako se i opština zvala. Godine 1941. sjedište opštine preneseno je u rudarsko naselje Ugljevik, današnji Stari Ugljevik.
Planovima o izgradnji termoelektrane i proširenjem rudnika radi povećanja proizvodnje uglja za potrebe proizvodnje struje, nazirao se i nestanak Starog Ugljevika.
Samo pet kilometara dalje, u ravnici blizu rijeke Janje, 80-tih godina prošloga vijeka počela je izgradnja novog Ugljevika, gdje su preseljena kompletna sela i zaseoci koji su se nalazili u djelokrugu novog rudnika. Tako je, po treći put, preseljen i administrativni centar opštine.

Sadašnjost i budućnost Ugljevika

Vizija razvoja Opštine Ugljevik i dalje uključuje razvoj baziran na proizvodnji uglja i električne energije, odnosno povećanju kapaciteta ,,Ugljevika“. Skoro sva privreda oslonjena je na ovog elektroenergetskog giganta, u kojem je zaposleno 1 700 radnika, što je 10 odsto ukupnog stanovništva ove opštine.

Postojeći nivo rada ovog preduzeća obezbjeđuje opstanak, dok bi izgradnja druge faze omogućila ogroman razvoj ove lokalne zajednice u smislu povećanja ekonomske stabilnosti i društvenog standarda. Zato se s pravom može reći da je Rudnik i termoelektrana ,,Ugljevik“ prošlost, sadašnjost i budućnost ove podmajevičke opštine.